Wat is grafisch ontwerpen? Dat is een vraag waar verschillende antwoorden op zijn. Grafisch ontwerpers leggen zich toe op het overbrengen en uitwisselen van informatie in visuele vorm. Meestal doen ze dat in opdracht, en geven ze vorm aan bestaande informatie. Maar het komt steeds vaker voor dat ze zelf hun opdrachten stellen en zelf informatie onderzoeken.
Grafisch ontwerpers zijn graag vanaf het begin bij een project betrokken. Veel opdrachtgevers willen dat ook. Ze vragen de ontwerpers niet alleen om vorm te geven aan beeld en tekst, maar juist om met verrassende ideeën en concepten de basis voor een geslaagde communicatie te leggen. De eerste ideeën ontstaan meestal vanzelf, maar concepten zijn het resultaat van creatief doordenken. Als het concept er eenmaal is, moet de ontwerper zijn opdrachtgever overtuigen om het groene licht voor de uitvoering te krijgen. Zonder opdrachtgever bevinden grafisch ontwerpers zich in een vrije ruimte waarvan de grenzen vooral worden bepaald door de mogelijkheden van media, techniek en communicatie.
Ontwerpen is een combinatie van bedenken en verbeelden ineen. Het ontwerp dat ontstaat, is altijd een ontwerp van. Zo is een ontwerp van een website niet die website zelf, maar een geheel van beelden en beschrijvingen van hoe de website eruit ziet en werkt. Door de toenemende beschikbaarheid van technologische productiemiddelen – gebruiksvriendelijke software, betaalbare hoogwaardige printers – kunnen grafisch ontwerpers steeds meer zelf produceren. Hierdoor komen ontwerp en product dichter bij elkaar te liggen.
Er zijn oneindig veel manieren om grafisch te ontwerpen. Een grafisch ontwerper kan tekenen met potlood, tekenen met een ontwerpprogramma, hij kan papier scheuren en opplakken, stempelen met aardappels, met zijn vingers patronen in het zand trekken, loden letters achter elkaar zetten, voorwerpen kopiëren op een kopieerapparaat, stapels foto’s rangschikken, ga zo maar door. De dingen die daaruit ontstaan zijn al net zo verscheiden. Grafisch ontwerpers ontwerpen websites, apps, browsers, boekcovers, boeken, tijdschriften, belevingen, formulieren, folders, kranten, interacties, campagnes, letters, wegwijzers, agenda’s, games, logo’s, vlaggen, dozen, geld, en ontzettend veel meer. Waar het beeld niet toereikend is, werken ze met geluid, met textuur, zelfs met geur en smaak. Sommige grafisch ontwerpers springen graag over de grenzen van hun discipline heen. Zo zijn er die in de beeldende kunst of het theater actief zijn. Anderen hebben hun werkterrein tot de film uitgebreid, en het is interessant dat in die films nog steeds te zien is dat ze grafisch ontwerpers zijn; hun vocabulaire, hun beeldtaal, hun handschrift overstijgt het medium waar ze in werken.
Wat is nu de discipline grafisch ontwerpen? Om een eenvoudig houvast te hebben, zeggen we dat het in grafisch ontwerpen draait om het ontwikkelen van concepten voor de communicatie en het vormgeven daaraan door de informatie te ordenen, te bewerken en te verbeelden. Dat gebeurt in zoveel verschillende media en volgens zoveel verschillende benaderingen dat wel gezegd wordt dat de discipline heterogeen is. Er zijn overlappingen met de beeldende kunst, journalistiek, reclame en marketing, fotografie, industrieel ontwerp. De connotatie met drukwerk, die letterlijk in de benaming van de discipline besloten ligt, is een overblijfsel uit het verleden, uit het predigitale tijdperk; de vlag dekt de lading al lang niet meer. Daarom spreken sommigen ook van ‘visueel design’ of ‘visuele communicatie’.
Grafisch ontwerpers oefenen hun beroep op allerlei manieren uit. Sommigen werken alleen. Daarnaast zijn er kleine studio’s en bureaus. Soms zijn die georganiseerd als samenwerkingsverband of maatschap van zelfstandige ontwerpers, dan weer als bedrijfjes met personeel en een ontwerper aan het hoofd. Aan het andere uiteinde van het spectrum zijn er de grote bureaus met vele tientallen medewerkers. Die leggen zich vooral toe op strategische communicatie en de ontwikkeling van identiteiten en campagnes. Waar eenlingen en kleine bureaus zich vaak gespecialiseerd hebben, bestrijken dit soort bureaus bijna het hele veld. Ook zijn er allerlei bedrijven die grafisch ontwerpers in dienst hebben, bijvoorbeeld reclamebureaus, mediabedrijven en producenten. De opdrachtgevers zijn al net zo verscheiden. Van privé-personen tot multinationals, van culturele instellingen tot ministeries, van winkeliers tot mediagiganten. De discipline grafisch ontwerpen omvat, kortom, alles wat er in het grafisch ontwerpen gebeurt en iedereen die daar een rol in speelt.
Als je na het lezen hiervan geïnteresseerd bent geraakt, meld je dan hier of via de 'admission' button aan voor een toelatingsexamen. Nadat je je hebt geregistreerd ontvang je informatie over de toelatingsprocedure.
Meer informatie
Meer informatie over Grafisch Ontwerpen voltijd of deeltijd? Coördinator voltijd Pauline Schep: p.schep@kabk.nl Coördinator deeltijd Koen Geurts: k.geurts@kabk.nl Wil je algemene informatie of een afspraak maken met een coördinator, neem dan contact op met de Studentenadministratie: 070 315 47 70.
|